Thêm cơ hội hiện thực hóa mục tiêu

KTNT Thực hiện mục tiêu nhiệm vụ đã đề ra, trong nhiều năm qua, chúng ta ngày càng hội nhập sâu và rộng vào nền kinh tế khu vực và thế giới.

t4.jpg

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Chủ tịch ASEAN 2020 phát biểu tại Lễ bế mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN 37 và các hội nghị liên quan. Ảnh: VGP/Quang Hiếu.

 

Dự thảo Báo cáo Chính trị trình Đại hội XIII của Đảng có nêu mục tiêu: Đến năm 2025, là nước đang phát triển, có công nghiệp theo hướng hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2030, là nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thuộc nhóm trên các nước có thu nhập trung bình cao; và đến năm 2045, trở thành nước phát triển, có thu nhập cao. Để đạt mục tiêu này, trong nhiều phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp, hội nhập quốc tế được Đảng ta xác định có vị trí, vai trò quan trọng.

Thực hiện mục tiêu nhiệm vụ đã đề ra, trong nhiều năm qua, chúng ta ngày càng hội nhập sâu và rộng vào nền kinh tế khu vực và thế giới. Chỉ tính 3 năm trở lại đây, chúng ta và các đối tác đã ký kết 3 hiệp định thương mại tự do (FTA) rất lớn: Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), ký kết tháng 3/2018; Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA), ký kết tháng 6/2019; và Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP), ký kết 15/11/2020. 

Trong khuôn khổ Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 37 mà Việt Nam ta giữ vai trò Chủ tịch, Hiệp định đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) đã được lãnh đạo  10 quốc gia ASEAN và 5 đối tác (Australia, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và New Zealand) chính thức  ký kết ngày 15 tháng 11. Việc ký kết RCEP  mở ra giai đoạn hợp tác kinh tế thương mại mới với nhiều cơ hội hợp tác thành công mới cho cả Việt Nam, ASEAN và 5 đối tác, là hiệp định thương mại thứ 13 của Việt Nam.

Trong 18 tháng, khi RCEP được các quốc gia phê chuẩn và có hiệu lực cho đến khi hoàn thành, tỷ lệ dòng thuế quan 0% chiếm gần 90%; dự báo, khi đó GDP của Việt Nam tăng 2-4%.

Đây là thỏa thuận thương mại tự do - FTA lớn nhất thế giới (thị trường 2,2 tỉ dân, chiếm 30% dân số thế giới, tổng GDP gần 27.000 tỉ USD, tương đương 30% GDP toàn cầu và chiếm gần 28% thương mại toàn cầu, dựa trên số liệu năm 2019) và ASEAN ở vị trí trung tâm.

Điểm nổi bật của RCEP là, tác động đến chuỗi cung ứng và môi trường kinh doanh khu vực, tạo điều kiện linh động hơn cho việc chuyển dịch hàng hoá giữa 15 nước thành viên; tạo ra khuôn khổ để đơn giản hóa thủ tục hải quan và thiết lập quy tắc xuất xứ, tạo thuận lợi cho thương mại, tạo không gian kết nối sản xuất trong ASEAN và hình thành không gian sản xuất chung kết nối với các nền kinh tế lớn trong khu vực.

Việc thực thi RCEP sẽ giúp thị trường xuất khẩu của ta ổn định lâu dài, qua đó, giúp ta xây dựng quy hoạch cho nền sản xuất định hướng xuất khẩu. Việc thực hiện RCEP cũng tạo nên một khuôn khổ ràng buộc pháp lý trong khu vực về chính sách thương mại, đầu tư, sở hữu trí tuệ, thương mại điện tử, giải quyết tranh chấp,... góp phần giúp môi trường thương mại công bằng trong khu vực.

Việc khởi động một thị trường rộng lớn là cơ hội cho các ngành kinh tế có lợi thế của chúng ta (theo đó, nông sản nhiệt đới, thủy sản, thực phẩm chế biến của ta được xác định có thế mạnh tương đối cao), mở rộng thu hút đầu tư cả về vốn, công nghệ và nhất là giúp doanh nghiệp Việt Nam tham gia hiệu quả hơn vào chuỗi giá trị khu vực. Đồng thời tác động mạnh, thúc đẩy nhanh việc khẩn trương rà soát, xem xét lại hệ thống thể chế, luật pháp để kịp thời chỉnh sửa cho phù hợp.

Tuy vậy, để tận dụng tốt cơ hội và lợi thế, chúng ta, cả Nhà nước, cộng đồng doanh nghiệp và từng người dân đều phải thay đổi vì cơ cấu sản phẩm giữa các nước có sự tương đồng khá lớn và nhiều nước có giá bán sản phẩm rất cạnh tranh.

Vì thế, nếu không cải thiện được năng lực sản xuất (nâng cao năng suất, hạ giá thành,…), chúng ta  không chỉ khó tận dụng được ưu đãi từ RCEP để mở rộng thị trường xuất khẩu mà có thể mất luôn thị trường nội địa cho các sản phẩm của nước trong khối tràn vào.

Theo nhiều chuyên gia, dù là RCEP, CPTPP, EVFTA hay  bất cứ hiệp định thương mại nào mà Việt Nam ta tham gia, cơ hội mở rộng và gia tăng xuất khẩu, thu hút đầu tư, tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu là rất rõ ràng, vấn đề là chúng ta, cả Nhà nước và doanh nghiệp có tận dụng được hay không. Để thắng cả sân nhà và sân khách, rất cần sự thay đổi lớn về thể chế để doanh nghiệp nội, đặc biệt là doanh nghiệp tư nhân lớn lên, mạnh lên. Đây là cơ hội cần nắm bắt nhanh, hành động nhanh hơn, quyết liệt hơn, đồng bộ hơn và hiệu quả hơn để không bị bỏ lại phía sau.

 

Hiền Anh

Ý kiến của bạn