Ngành hàng rau hoa quả: Dư địa còn lớn

KTNT Hiện, kim ngạch rau hoa quả toàn thế giới là trên 105 tỷ USD/ 635 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu nông sản thế giới (kim ngạch lúa gạo, càphê, cao su chỉ trên 10 tỷ USD mỗi loại). Qua vài con số thấy dư địa của thị trường rau hoa quả là rất lớn.

Châu Âu, Bắc Mỹ, phía Bắc Trung Quốc, Nga, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia,… là những nước phát triển nhưng do vị trí địa lý, họ có một mùa đông khó sản xuất rau hoa quả trong khi nhu cầu người dân về rau hoa quả lại rất lớn. Điều đó cũng cho thấy dư địa thị trường rau hoa quả còn đất để mở rộng.

Trong trên 60 thị trường mà rau hoa quả của ta có mặt, nhiều thị trường rất rộng lớn nhưng hàng của ta mới vào với số lượng còn rất khiêm tốn (Thông tin từ Cục Bảo vệ thực vật, 4 tháng đầu năm 2016, xuất khẩu quả tươi vào các  thị trường khó tính mới đạt 3.400 tấn các loại. Trong đó, thanh long đạt 2.522 tấn; xoài 229 tấn; chôm chôm khoảng160 tấn; nhãn 500 tấn…). Đó là dư địa lớn cho sản xuất rau hoa quả.

Ngay thị trường trong nước, với đời sống của 90 triệu người dân ngày càng được nâng cao, bữa ăn đã thay cho bữa cơm, nhu cầu về rau hoa quả ngày càng lớn cũng là điều kiện để phát triển ngành hàng này.

Nước ta có ba vùng khí hậu (nhiệt đới, á nhiệt đới và ôn đới), có thể sản xuất quanh năm, vụ thu hoạch lệch so với nhiều nước, nhiều loại trái cây ngon của các vùng khí hậu, được người tiêu dùng nhiều nước ưa thích. Đây là lợi thế đặc biệt của ngành hàng rau hoa quả Việt. Diện tích khu vực trung du miền núi, vùng cát ven biển, khu vực sản xuất lúa hiệu quả thấp còn khá lớn là điều kiện quan trọng để mở rộng diện tích sản xuất rau hoa quả.

Quan điểm của Nhà nước về phát triển sản xuất rau hoa quả đã được triển khai; hiệu quả từ trồng rau, hoa, cây ăn trái đã khuyến khích người sản xuất mở rộng quy mô. Cũng là điều kiện để mở rộng sản xuất rau hoa quả.

Những năm gần đây, tốc độ tăng kim ngạch xuất khẩu rau hoa quả tăng rất nhanh, liên tục phá kỷ lục nhưng chúng ta vẫn còn những điểm yếu nên việc mở rộng thị trường, tăng lượng xuất khẩu chưa tương xứng với khả năng. Điểm yếu đầu tiên và bao trùm là, sản xuất chủ yếu ở quy mô hộ gia đình, vai trò của liên kết, hợp tác vừa lỏng lẻo vừa mờ nhạt. Điều này dẫn đến những điểm yếu tiếp theo: độ đồng đều về chất lượng thấp; quy trình sản xuất chưa an toàn còn phổ biến; giống chất lượng cao và phù hợp với biến đổi khí hậu chưa được nghiên cứu nhiều; yếu tố thương hiệu chưa được cả người sản xuất, nhất là người kinh doanh coi trọng; công nghiệp chế biến sâu nông sản còn yếu; giá thành sản xuất, vận chuyển còn cao; việc tìm hiểu yêu cầu từng thị trường còn yếu…

Để có thể thực hiện mục tiêu năm 2016 và các năm tiếp theo về tăng trưởng ngành nông nghiệp, nhất là tăng thu nhập cho nông dân và tăng trưởng xuất khẩu nông sản trong điều kiện xuất khẩu gạo, cao su, càphê,… giảm sút thì mở rộng, nâng cao giá trị xuất khẩu rau hoa quả là việc phải tính đến. Theo đó, ngoài việc quy hoạch và tổ chức vùng sản suất hàng hóa với chất lượng đồng đều, đáp ứng yêu cầu an toàn vệ sinh thực phẩm phải đặc biệt chú ý xây dựng chuỗi liên kết chặt chẽ giữa nhà vườn và doanh nghiệp với sự giám sát trung thực, minh bạch của các cấp chính quyền và ngành chức năng.

Dư địa và khả năng phát triển sản xuất, xuất khẩu rau hoa quả của Việt Nam là rất lớn, mọi việc thuộc về cách tổ chức, điều hành và quản lý của chúng ta.

Hiền Trang

 

KTNT

Ý kiến của bạn